Bộ Chuyên khảo bằng tranh vẽ về Đông Dương (Monographie dessinée de l’Indochine) là một series đồ sộ gồm 520 bức vẽ bằng bút chì …. in li-tô ….và phần lớn đều tô màu …. Nội dung tranh mô tả phong cảnh … cách sinh sống của dân nước ta vào khoảng đầu thập niên 1930s …. Nói chính xác thì có 4 bộ về xứ Bắc, 1 bộ về miền Trung, 6 bộ về miền Nam và 2 bộ về Cao Miên và Ai Lao …. Tranh vẽ theo sự gợi ý của ông Jules Gustave Besson …. Chánh Thanh tra các Trường Mỹ thuật và Mỹ nghệ ở miền Nam …. và cũng là Hiệu trưởng của Trường Mỹ thuật Gia Định đến hơn 10 năm …. Học sinh của trường Vẽ Gia Định đã tham gia đông đảo để thực hiện chương trình này …. tác phẩm của họ đã được Hội Ấn nghiệp và Trang Trí tập họp lại và in thành « Vựng tập về Thương mại, Văn hóa, Lãnh thổ, và Con người đất Gia Định » ….. Sách do Nhà xuất bản Paul Geuthner in theo các bản vẽ đã thực hiện trong các năm 1935-1938-1943…..

Hàng bán chuối ở chợ Bà Chiểu…
Những người hát rong ở chợ Bà Chiểu …
Nam Kỳ, năm 1935 – Một nam nhân bới tóc và chít khăn điều ….
Bìa vựng tập tranh vẽ của sinh viên trường mỹ thuật Gia Định về đề tài Nam Kỳ, Đất và Người …
Nam Kỳ, năm 1935 – Một kiểu bới tóc tân thời của phụ nữ Nam Kỳ…… Tóc được bới và bọc lại trong một túi lưới tròn … Ngoài ra (có thể) giắt thêm một khúc lược để giữ cho tóc không bị sút do chân tóc có sợi bị ngắn
Nam Kỳ, năm 1935 – Kiểu bới tóc của phụ nữ Nam Kỳ xưa …. Kiểu tóc này thường được những phụ nữ hành nghề đào hát …. nhân viên văn phòng của Pháp … giới ngoại giao …v..v…. ưa thích và thực hiện … Nhưng do thời gian bới tóc như vậy rất dài … nên hiếm khi họ tự làm … mà phải tới các tiệm uốn tóc để thợ thực hiện …. Người tóc dài thì dễ … còn những ai ít tóc / tóc ngắn … thì đều phải kết thêm “tóc mượn” ….
Nam Kỳ, năm 1935 – Một kiểu bới tóc thông dụng của phụ nữa Nam Kỳ xưa …. Tóc dài được cuộn lại thành một khối tròn phía sau ót …. Có khi người ta còn lấy một cây trâm / nan tre / móc tai bằng đồng ….v…v…. để gài vào cuộn tóc sau khi bới … để giữ cho cuộn tóc khỏi sút ra ….
Nam Kỳ, năm 1935 – Kiểu bới tóc “bánh lái” của phụ nữ Nam Kỳ …. Nhìn cuộn tóc giống cái tay lái ghe …..
Những cách đội khăn của phụ nữ nam Kỳ xưa …
Thiếu nữ chải tóc …
Hàng bán trà Quế và quà vặt …
Những cách đội khăn của phụ nữ nam Kỳ xưa …
Cách phục sức của người Nam Kỳ xưa … Phụ nữ mặc áo dài choàng khăn … mang guốc hoặc dép … tay luôn có một vật để cầm … như khăn tay … rổ rá …. dù … v..v… Nam giới bận áo dài bằng lãnh …. lụa tơ tằm …. hoặc gấm … chân đi giày Gia Định … đầu đội / vấn khăn với nếp vấn tạo thành hình chữ Nhân trước trán ….
Một ông lão chuẩn bị ăn trầu …. Với người Nam Kỳ xưa …. phần tranh trang trí bàn thờ gia tiên luôn có hình ảnh cây cổ thụ Mai / Đào … nhà cửa … sông biển … núi non … đường cái quan … v..v…. đi kèm với hai tấm liễn đối treo dọc thân khung tranh … Ngoài ra ,,,, còn có cặp liễn đại tự treo song song trên cột cái ….
Hài thêu cườm tấm …
Hài thêu … Một loại phục sức dành cho người sang trọng Nam Kỳ xưa …
Các kiểu guốc / dép của phụ nữ Nam Kỳ xưa …
Hài thêu cườm tấm … nền vải nhung …
Dép có trang trí quai …
Áo thụng lễ … (của nam giới) …
Áo thụng lễ … (nữ giới) …
Lễ gia tiên …
Gỏi / Bì cuốn bán rong …
Cách ăn mặc của nam và nữ giới Nam Kỳ xưa … Nam áo dài khăn đóng chân đi giày Gia Định …. Nữ áo dài .. bới đầu / choàng khăn … chân không / mang guốc / dép ….
Một phụ nữ đeo nữ trang bằng vàng có cẩn đá quý (cẩm thạch) …
Một quày bán trà Quế ở góc chợ Bà Chiểu …
Xe hủ tiếu của người Tàu …
Đám cưới …. Chú rể bưng một quả đựng lễ vật … Rể phụ bưng khay trầu rượu có phủ nhiễu điều … Cô dâu đội nón quai Thau …
Kiểu bới tóc “nhứt thiên tứ thời” của phụ nữ Nam Kỳ xưa …. Tóc cuộn lại thành một khối tròn làm gốc … phần dư ra ra sẽ tùy dài / ngắn mà kết thành 4 ngọn nhỏ trên sát lớp da đầu …..
Phụ nữ với những trang sức bằng vàng / bạc …
Nón quai Thao dành cho cô dâu trong ngày cưới …
Nam Kỳ năm 1935 – Một căn nhà lợp toàn bằng lá…
Nam Kỳ năm 1935 – Một căn nhà lá …
Nam Kỳ năm 1935 – Tắm cho em bé …
Nam Kỳ năm 1935 – Mộ bia và các mộ tháp ….
Một ngôi nhà lá với hàng ba có lu nước mưa để uống cùng một cái gáo dừa … Ngoài sân và trong vườn trồng toàn Cau và Chuối …
Một góc đoạn kinh gần cầu Bang Ky – Gia Định …
Một tiệm thuốc Bắc của người Tàu …
Mộ tháp sau một ngôi chùa …
Một ngôi nhà cất ven sông vùng Bình Lợi … với thảo bạt gie ra sân để hóng mát ….
Một miễu thờ đang cất … mái lợp ngói nhưng vách bằng đất …
Vườn Dừa Thạnh Lộc Thôn – Gò Vấp – Gia Định …
Mộ cổ họ Lâm trong vườn Ông Thượng – Saigon …
Cầu bắc ngang rạch Bang Ky – Bình Lợi – Gia Định …
Lễ tảo mộ ngày Thanh Minh
Một ngôi mộ tháp ,….
Bi ký trước chùa Phúc Kiến – Cholon …
Rạch Cát … gần Cholon …
Một khu nhà vùng PHú Nhuận – Gia Định …
Mái tranh và cầu khỉ … An Phú Đông – Gia Định …
Tranh vẽ một khu vườn Khóm ở Lái Thiêu …
Bến Nhà Rồng
Kinh Bến Cát – Gò Vấp – Gia Định ….
Nam Kỳ năm 1935 …. Hàng bán chuối chiên ở chợ Gò Vấp ….
Thương cảng Saigon với cột cờ Thủ Ngữ ….
Nam Kỳ, năm 1935 – Ghe chở nước mắm trên kinh Tàu Hũ …
Nam Kỳ, năm 1935 – Lò Rèn …
Nam Kỳ, năm 1935 – Người kéo đàn Cò rong để kiếm sống …
Nam Kỳ, năm 1935 – Bờ sông Saïgon ….
Nam Kỳ, năm 1935 – Đập lúa …
Nam Kỳ, năm 1935 – Tiệm bán đèn dầu cùng những người thợ làm đèn …
Nam Kỳ, năm 1935 – Lò cất rượu thủ công …. Ngày xưa … rượu và á phiện là những mặt hàng độc quyền kinh doanh của chính quyền Thuộc địa … Việc cất rượu hoặc mua bán á-phiện là hoạt động của nhà máy rượu Bình Tây ở Cholon ….. và nhà luyện nha phiến ở đường Paul Blanchy … (Hai Bà Trưng) …. Cả hai nơi này bao thầu toàn diện những hoạt động chế biến tiêu thụ trên thị trường …. Ai nhúng tay vào hoạt động mua bán / chế biến hai loại hàng này đều sẽ bị trừng phạt rất nghiêm khắc ….. Thường dân muốn nấu có rượu để uống thì phải ra tiệm bán để mua chứ không được cất riêng … Những hoạt động cất rượu như trong tranh này đều chỉ có rính cách sử dụng số lượng rất ít …. không thể mua bán ra ngoài được …. Người Việt khi muốn có rượu nhiều để đãi đằng những tiệc có đông người thì đều phải mua qua hệ thống tiêu tụ của chính quyền …. Tự chưng cất nhiều thì chỉ có cách làm …”LẬU” … Từ chỗ này mà ngôn ngữ VN thời kỳ thuộc Pháp có danh từ “Rượu Lậu” ….
Nam Kỳ, năm 1935 – Lò nấu rượu tại gia bằng nồi cất tự tạo…..
Nam Kỳ, năm 1935 – Tiệm tạp hóa của người Tàu
Nam Kỳ, năm 1935 – Vựa chứa hũ (vò) đựng rượu ….. Coi hao hao giống vựa bán tỉn đựng nước mắm

VIỆT NAM XƯA VÀ NAY

NO COMMENTS